Het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP) werkt aan een sterkere aanpak voor waterveiligheid. Hoewel er een hoop goed gaat, stijgen de kosten harder dan de inflatie, worden mijlpalen niet altijd gehaald en hebben doelmatigheidsprikkels niet altijd het gewenste effect. Daarom verbeteren we de bestaande afspraken binnen de alliantie. Zo kunnen we de komende jaren nog slagvaardiger samenwerken en het doel voor 2050 behalen. Dit noemen we de herijking van het HWBP.
De afgelopen jaren is het HWBP goed op stoom gekomen. Veel projecten zijn in uitvoering en de opgave is scherper in beeld. Tegelijk werd in 2023 en 2024 duidelijk dat die opgave onder druk staat: de kosten stijgen en de organisatie, financiering en sturing moeten meebewegen met de toenemende omvang en complexiteit.
De ambitie is daarom niet alleen om 2050 te halen, maar ook om het HWBP zo te versterken dat Nederland daarna goed voorbereid blijft. Dat vraagt om een toekomstbestendig, doelmatig en voorspelbaar programma. En om een alliantie die verder groeit in samenwerking, rolvastheid en gezamenlijke sturing, met een verantwoorde inzet van publieke middelen.
Daarom hebben het Rijk en de waterschappen aanvullende afspraken gemaakt, inclusief extra financiële middelen tot 2036. Tegelijk worden processen en werkwijzen binnen het programma verbeterd en geactualiseerd. Deze combinatie noemen we de herijking van het HWBP.
De herijking richt zich op programmering, kostenbeheersing, uitvoeringstempo, risicoverdeling en sturing. De bestuurlijke afspraken zijn eind 2025 bekrachtigd.
Momenteel werken de partners aan de ambtelijke uitwerking. De richting en afspraken staan vast; de verdere invulling volgt. Daarbij wordt gezamenlijk gewerkt, met brede betrokkenheid binnen de alliantie en waar nodig met externe partijen. Steeds staat centraal of de uitwerking bijdraagt aan de doelen van de herijking. Richting de zomer volgt meer informatie over de praktische uitwerking.
Zo ontstaat een breed gedragen aanpak voor een toekomstbestendig HWBP: sterk in uitvoering, doelmatig in middelen en gericht op waterveiligheid, nu en na 2050. Kortom: van herijking naar verrijking.
De herijking is uitgewerkt langs 4 inhoudelijke thema's. Samen vormen zij de basis voor de bestuurlijke afspraken tussen het Rijk en de waterschappen.
De 3 kernboodschappen
Binnen de herijking hebben we 3 kernboodschappen geformuleerd.
1. De herijking brengt het HWBP van ‘norm halen’ naar ‘norm halen met de blik vooruit’
Door de groeiende versterkingsopgave en stijgende kosten staat het programma voor nieuwe uitdagingen. Met de herijking versterkt de alliantie de manier waarop het HWBP de opgave organiseert, financiert en uitvoert. Zo werken we niet alleen aan het behalen van de veiligheidsdoelen richting 2050, maar zorgen we er ook voor dat Nederland daarna goed voorbereid is op toekomstige waterveiligheidsopgaven.
2. Met de herijking zet de alliantie de volgende stap van ‘gezamenlijke opgave’ naar ‘gezamenlijke regie’
Met de bestuurlijke afspraken verbeteren we de programmering, de kostenbeheersing, het uitvoeringstempo, de risicoverdeling en de sturing binnen het programma. Dit vergroot de professionaliteit van de alliantie, zorgt voor meer duidelijkheid in de samenwerking en houdt het programma uitvoerbaar en voorspelbaar.
3. De ambtelijke uitwerking brengt de herijking van ‘afspraak’ naar ‘uitvoering’
In de ambtelijke uitwerking vertalen we de bestuurlijke afspraken naar concrete werkwijzen binnen het programma. Dat doen we gezamenlijk, met brede betrokkenheid vanuit de alliantie, zodat het goed aansluit bij de praktijk. Zo ontstaat een uitwerking die niet alleen zorgvuldig is opgebouwd, maar ook werkbaar en herkenbaar is voor alle dijkwerkers binnen het HWBP.
Wat betekent de herijking voor jóuw project? In onze webinarserie nemen we je mee in de belangrijkste veranderingen en wat ze in de praktijk betekenen. Ga naar de pagina Webinars voor de planning, inhoud en om je aan te melden.
Meer weten?
Lees hoe de alliantie de koers heeft herijkt en wat dat betekent voor alle dijkwerkers. Voor verdere verdieping in de bestuurlijke context en gemaakte afspraken vind je hieronder relevante links en documenten. Bekijk ook de Kamerbrief over het Hoogwaterbeschermingsprogramma.
Nieuws
Terugblik op eerste webinar herijking HWBP over risicoverdeling
Een nieuwe webinarserie over de ambtelijke uitwerking van de bestuurlijke afspraken rond de herijking van het HWBP, is onlangs ...
Lees verder
Webinarserie Herijking HWBP gaat van start
Voor medewerkers van waterschappen en de programmadirectie HWBP, en op onderdelen ook voor collega’s van Rijkswaterstaat en DGWB ...
Lees verder
Herijking HWBP, op weg naar geactualiseerde werkwijze
Binnen het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP) werken we aan een waterveilig Nederland met sterke dijken. Een grote en ...
Lees verder