Nederland vraagt aandacht voor klimaatadaptatie

Combinatie van veiligheid, natuur en recreatie

Wat bijzonder is aan de Hondsbossche en Pettemer Zeewering, is dat deze kustversterking naast veiligheid, natuur en recreatie gecombineerd is met een mooiere inrichting. Tussen Camperduin en Petten langs de Noord-Hollandse kust ligt een iconisch waterwerk. Voor de bestaande stenen dijk is met ruim 35 miljoen kuub zand de kustlijn 300 meter zeewaarts opgeschoven en een compleet nieuw duingebied aangelegd. De huidige dijk verhogen was geen optie; een deel van het dorp Petten had dan verplaatst moeten worden. Daarom heeft Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier voor zand gekozen. Dat heeft als voordeel dat duinen kunnen meegroeien met de zeespiegelstijging.

Mega zandsuppletie

Met behulp van nieuwe modellen is berekend wat het duin precies doet bij een superstorm en hoeveel in zee gestort zand in de loop der jaren wegspoelt. Aannemerscombinatie Van Oord/Boskalis heeft het zand binnen 1 jaar op exact de juiste plek neergelegd, over een lengte van 8 kilometer en een breedte van 1 kilometer, waarvan 300 meter boven en 700 meter onder water. Een mega zandsuppletie, uitgevoerd met precisie.

Ook de wensen van bewoners zijn andere belanghebbenden zijn meegenomen, zoals de aanleg van een lagune voor badgasten, een natuurgebied en een 24 m hoog panoramaduin/uitkijkpunt bij Petten.

Bodemdaling en aardbevingen

Een ander mooi voorbeeld is Eemshaven-Delfzijl. Eind 2019 is de bijna 12 kilometer lange Ommelanderzeedijk tussen Eemshaven en Delfzijl opgehoogd en voldoet deze als eerste zeedijk in ons land aan de nieuwste en strengste normen voor waterveiligheid. Een ingewikkeld project, omdat niet alleen rekening moest worden gehouden met een stijgende zeespiegel, maar ook met bodemdaling en aardbevingen, als gevolg van gaswinning.

In het ontwerp van de dijk heeft Waterschap Noorderzijlvest een aantal meetinstrumenten geïntegreerd om meer te weten te komen over waterstanden, golfhoogtes, golfrichtingen, watervolume en waterkracht. Zo kunnen we in de toekomst nog beter voorspellen wat er nodig is om droge voeten te houden.

Dubbele Dijk

Eén van de koppelprojecten van de dijkversterking Eemshaven-Delfzijl is de duurzame dubbele dijk. Dit is bij uitstek een project waarbij rekening is gehouden met de stijging van de zeespiegel door klimaatverandering. De dubbele dijk bestaat uit een hogere dijk aan de waterkant en een lagere dijk landinwaarts.  In het tussenliggende gebied is ruimte voor zilte landbouw en aquacultuur, zoals het kweken van schaal- en schelpdieren. Dit is mogelijk doordat in de zeedijk een getijdenduiker is aangelegd waardoor het water in en uit het tussengebied kan stromen (getijdewerking).

De dijk als windvanger

Zeedijken zijn als windvangers ook ideale locaties voor windturbines. Zo biedt deze verbeterde dijk plaats aan drie grote windturbines, met een gezamenlijk vermogen van 7,5 Megawatt. De molens, met een ashoogte van 100 meter, staan niet óp de dijk, maar zijn op een innovatieve manier in het talud van de dijk verankerd. Uiteraard heeft de veiligheid van de dijk prioriteit. Daarom krijgen de turbines extra stevige fundaties.