Resultaten

Versterkingsopgave

In 2024 is de versterkingsopgave aangescherpt tijdens de zogenaamde opgave- en ontwikkelbehoeftegesprekken (OOG). Uit deze gesprekken is naar voren gekomen dat, naast de al versterkte kilometers, nog 1.366 kilometer versterkt moet worden (met een bandbreedte van 10%). Deze aanscherping van de opgave heeft gevolgen voor de programmaraming en de uitvoering van de opgave in de tijd. De huidige opgave ligt nog altijd binnen de bandbreedte die is afgegeven door de waterschappen in 2024.

Programmaraming en programmabudget

Het programmabudget dat beschikbaar is om het programma tot en met 2050 te maken, wordt elk jaar geïndexeerd. Het programmabudget (met prijspeil 2025) bedraagt (inclusief de extra toezegging van € 2,5 miljard van het Rijk en de Waterschappen) € 18,1 miljard. Tegenover het programmabudget staat de programmaraming. De programmaraming geeft de totaal verwachte uitgaven aan die nodig zijn om alle primaire keringen tot en met 2050 te versterken. Door sterk gestegen kosten van de dijkversterkingen is de raming uit de pas komen te lopen bij het beschikbare budget. De raming bedraagt op dit moment € 22,1 miljard. De komende jaren monitoren we hoe opgave en kosten zich ontwikkelen, zodat tijdig besluit kan worden genomen indien het realiseren van de doelen niet meer haalbaar dreigt te worden.

Uitvoeringsjaar 2025

Tot en met 2025 is 74 kilometer dijk versterkt en daarnaast 171 kilometer veilig verklaard zonder fysieke ingreep. In het jaar 2025 is gewerkt aan bijna 70 versterkingsprojecten, waarmee 563 kilometer dijk wordt aangepakt. Naast de 42 projecten die nog in de voorbereidende fases zitten is de versterking al op 26 plekken in het land zichtbaar; er zit inmiddels 196 kilometer dijk in de realisatiefase. De voortgang is ook goed zichtbaar in de opgeleverde kilometers (formeel veilig verklaard en administratief volledig afgerond. In totaal ging het in 2025 om 19,6 kilometer. De projecten waarbij versterkt is, zijn: stad Tiel (exclusief Fluvia), Wolferen-Sprok (inclusief DTO), Standhazense Dijk, Industrieterrein Grutbroek en Sint-Annaland. Katwoude 12b Nieuwendam is wel afgerond, maar zonder versterking.

Uitgaven 2025

De begroting van het HWBP bedroeg in 2025 669,2 miljoen euro. Dit bedrag is, op 14,5 miljoen euro na, volledig uitgeput. Door goede afstemming van de subsidiebetalingen op het uitvoerings- en uitgaventempo van projecten is het programma beter in staat om de financiën te managen.

Mijlpalen

Voor alle gestarte (of binnenkort startende) projecten worden de mijlpalen gemonitord. Jaarlijks zien we deze mijlpalen schuiven. Sommige naar voren maar de meeste naar achteren. In 2025 is 47% van de mijlpalen naar achter en 4% van de mijlpalen naar voren verschoven. Dit is een verbetering (8%) ten opzichte van 2024. Ter verbetering van de stabiliteit en betrouwbaarheid van het programma wordt behalve in de financiën, ook steeds meer energie gestoken in het onderwerp planning.

Prognose voortgang versterkingsopgave

Kilometers worden als ‘afgerond’ meegenomen als deze voldoen aan de waterveiligheidsnorm en administratief zijn verwerkt. Dan ontstaat het volgende meerjarig beeld. Deze grafiek laat voor de komende jaren zien hoeveel kilometers ‘dijk veilig’ formeel worden opgeleverd en naar verwachting administratief worden afgerond.

HWBP-2

Hoewel de naam anders doet vermoeden, is het HWBP-2 de vóórganger van het HWBP-programma. Tot het HWBP-2 behoren de versterkingen die de beheerders moesten treffen na de afkeuring van een dijk of kunstwerk in de toetsrondes in 2001 en 2006. Versterkingen die voortkomen uit de derde en vierde toetsronde (2011 en 2017) zitten in het HWBP-programma. In een toetsronde wordt gekeken of de dijk voldoet aan de norm voor waterveiligheid. Is dat niet het geval dan dient de dijk versterkt te worden.

Het HWBP-2 bevindt zich in de afrondende fase. Binnen het HWBP-2 zit nog één project in de realisatiefase: het project Markermeerdijk Hoorn-Edam-Amsterdam. Het gaat om een project van 31 kilometer. De verwachting is dat dit project medio 2027 zal zijn afgerond.